บทบาทของเสนาบดีตระกูลบุนนาคกับการแพทย์สมัยใหม่
มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา
หากย้อนรำลึกถึงอดีตของพื้นที่อันเป็นศูนย์กลางกิจกรรมหลากหลายของสังคมไทยสมัยต้นกรุงรัตนโกสินทร์จนถึงรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พื้นที่ฝั่งธนบุรีบริเวณชุมชนอันเป็นนิวาสสถานของเสนาบดีตระกูลบุนนาค มีความโดดเด่นในด้านพัฒนาการทางสังคมอย่างต่อเนื่องโดยเป็นพัฒนาการที่เกิดจากกระบวนการปฏิสัมพันธ์ระหว่างผู้คนในท้องถิ่น และเกิดจากความเหมาะสมของพื้นที่ซึ่งแม้ว่าจะอยู่นอกเขตตัวพระนครก็จริง แต่ก็มิได้ห่างไกลจากฝั่งพระนคร เท่าใดนัก พัฒนาการที่น่าสนใจประการหนึ่งบนพื้นที่แห่งนี้คือพัฒนาการทางการแพทย์สมัยใหม่ที่อุบัติขึ้น ตั้งแต่รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว โดยเริ่มขึ้นจากการที่มิชชันนารีหรือผู้สอนศาสนาชาวอเมริกัน ที่ได้เข้ามาพำนักอยู่ที่บ้านเช่าที่ข้างวัดเกาะ (วัดสัมพันธวงศ์ แต่เจ้าของบ้านเกรงว่าการดำเนินงานของมิชชันนารีกลุ่มนี้ จะเป็นการสร้างความไม่พอพระราชหฤทัยแก่พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ที่ไม่โปรดการเผยแพร่ ศาสนาของมิชชันนารี และเกรงว่าจะเป็นการปลุกปั่นชาวจีนในพื้นที่นั้นให้เป็นปฏิปักษ์ต่อรัฐบาลไทย มิชชันนารีส่วนหนึ่งได้ย้ายมาพักกับนายโรเบิร์ต ฮันเตอร์ พ่อค้าชาวอังกฤษซึ่งตั้งห้างค้าขายบริเวณกุฎีจีน และต่อมามิชชันนารีกลุ่มนี้ได้ขอความกรุณาจากเจ้าพระยาพระคลัง (สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาประยูรวงศ์) ให้สร้างบ้านเช่าในพื้นที่บริเวณนิวาสสถานของท่านเพื่อการอยู่อาศัยของพวกตน ที่มา : วัชรา คลายนาทร. (2553). บทบาทของเสนาบดีตระกูลบุนนาคกับการแพทย์สมัยใหม่. ใน ศรีสมเด็จ 53 (31-36). สมาคมศิษย์เก่าบ้านสมเด็จ เจ้าพระยาในพระบรมชูปถัมภ์.
มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ
สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์
การแพทย์ -- แง่ศาสนา